روایتی راجع به محاسبه نفس خدمتتان عرض کنم. از حضرت امیرالمومنین (علیه السلام) سوال کردند:
«کیف یحاسب الرجل نفسه؟ قال اذا اصبح ثم اَمسیَ رجع الی نفسه و قال یانفس انّ هذا یوم مضی علیک لایعود الیک ابداً و الله سائلک عنه فیما افنیته فما الذی عملت فیه؟…» (بحار الانوار ج۷۰ ص۶۹)
سوال می کنند چگونه شخص خودش رامحاسبه کند؟ حضرت فرمودند زمانی که صبح کرد و بعد شب شد به نفس خودش رجوع کند و بگوید ای نفس من! امروز برتو گذشت، دیگر برنمی گردد، ای نفس! خدا ازتو سوال میکند امروز را درچه گذراندی و فانی کردی؟ امروز تو چه کار انجام دادی؟ آیا خدا را یاد کردی و او را حمد کردی؟
عزیزان یاد خدا چیست؟ علی (علیه السلام) می فرمایند:
« الذکر ذکران: ذکرالله عزوجل عند المصیبه و افضل من ذالک ذکرالله عند ماحرم الله علیک فیکون حاجزا» (وسائل الشیعه ج۱۵ ص۲۳۶)
«یاد خدا دو یاد است:
۱- یادخدا هنگام مصیبت (شکیبائی واستقامت ورزیدن) ۲- موقع معصیت یاد خدا می افتد. ازمعصیت کردن پشیمان می شود.»
این یاد خدا افضل است. «استغفرالله ربی و اتوب الیه» خدایا از تو طلب مغفرت می کنم. نفهمیدم، اینجا برمی گردد معصیت را ترک می کند. این یاد خیلی خوب است.
( ۱۳۸۵/۱۰/۲ )